Kjustendil – večiti grad

Kjustendil je grad koji je poznat po svojim lekovitim mineralnim izvorima, smešten između dva brda – Osogovo i Konjavo na nadmorskoj visini od 525 metara, u zapadnom delu Bugarske, 86 km jugoistočno od Sofije.

Grad se smatra nacionalnim balneološkim centrom, u kome ima 40 toplih mineralnih izvora, naročito bogatih na fluor, natrijum i sulfid – elementi, koji su idealni za pročišćavanje ljudskog tela i lečenje sistema kretanja, a isto tako i ginekoloških, reumatskih i neuroloških oboljenja i drugih tegoba, obzirom da se minerali lako apsorbiraju preko kože.

Prema istorijskim podacima, grad je osnovan od Tračana u V-IV veku pre Hrista, dok kasnije ga Rimljani razvijaju pod imenom Pautalija – jedan važni administrativni centar za trgovinu, privredu i balneologiju zbog mineralnih izvora. Tvrđava „Hisarlika“, izgrađena u IV veku na brdima oko grada, je bila namenjena zaustavljanju nezvanih gostiju, a verovatno slavenske vojske su zamenile rimske. Grad se pojavljuje ponovo pod imenom Velbužd i se pretvara u važan centar religije.

U XVII v. austrijske trupe učestvuju u mnoštvo bitaka, ne bi li zavladale regionom, ali nezavisno od toga, Otomanska imperija ostaje da se gospodari tu od 1372 godine do kraja XIX veka. Naziv Kjustenil usvojen je u tim vremenima i proizilazi iz imena Konstantina Drage. Grad je bio oslobođen od otomanske vladavine dana 29. januara 1878 godine.

U opštinskom Istorijskom muzeju je predstavljena istorija Kjustendila izlaganjem isključivo važnih istorijskih artefakata, slika i nalaza, a sve je to sređeno po temama i ilustrovano bogatim informacionim materijalima.

Jedan od najvažnijih monumenata Kjustendila su njegovi vrući mineralni izvori koji se nalaze u centru grada i o njima se zna od II-III veka posle n.e. Javna kupatila „Alaj“, „Derviš“ i „Čifte“, koja su sačuvana još od otomanskog perioda, crkva Svetog Georgija, koja je izgrađena u XII-XIII v. na lokaciji Koluša – sve su to remek dela srednjevekovne arhitekture sa krasnim freskama. Tim spomenicima možemo dodati i džamije „Fatih Mehmed“ i „Ahmed bej“, toranj „Pirgova kula“, crkve iz perioda preporoda „Uspenije Bogorodice“, „Sv. Mina“ i „Sv. Dimitar“, školu Svetih Kirila i Metodija. Vredi isto tako posetiti i modernu zgradu Galerije umetnosti Kjustendila, u kojoj je izložena bogata kolekcija slika Vladimira Dimitrovog – Majstora, kao i tvorevine drugih slikara iz grada.

Bogata mineralima zemlja je uzrok da se Kjustendil stalno nalazi u cvatu. Svugde naokolo u okruženju nalaze se plantaže trešnji, jabuka i šljiva, koje, zajedno sa slikovitom okolinom i prelepim izgledom na planinske vrhove, mogu očarati svakog posetioca.